Hiểu rõ được cấu tạo, nguyên lý hoạt động của hệ thống côn xe ô tô sẽ giúp người lái xe sử dụng xe an toàn. Vậy côn xe ô tô là gì? Cách chỉnh côn xe ô tô như thế nào? Bài viết sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về vấn đề này.

Hệ thống côn xe ô tô

Côn xe ô tô là gì? 

Côn xe ô tô (hay còn gọi là bộ ly hợp) là một thiết bị trong hệ thống truyền động ô tô. Giúp liên kết hoặc tách động cơ ra khỏi hệ thống truyền động trong thời gian ngắn.

Cấu tạo côn xe ô tô

Cấu tạo gồm 4 bộ phận chính: bàn đạp vòng bi cắt ly hợp, bi đầu trục, xilanh cắt ly hợp, đĩa ly hợp ma sát

Ngoài ra, còn có thêm bi mở và càng nhả li lợp. Tất cả đều được thiết kế ghép nối thành bộ côn xe hoàn chỉnh.

Nguyên lý hoạt động 

Có hai thao tác: truyền mô men và ngắt truyền mô men tương tự với nhả côn, ngắt côn

Đối với thao tác nhả chân côn (đóng ly hợp): Ngay khi động cơ xe hoạt động thì bánh đà quay theo động cơ. Đó là do chúng được kết nối từ trục khuỷu động cơ, gắn với động cơ. Nên nếu hoạt động hay ngừng thì chúng cũng hoạt động hoặc ngừng theo.

• Phần đĩa bị động được ép từ phía trên bánh đà, cũng bị cuốn quay theo bánh đà. Từ đó, mô men được truyền đến hộp số.

Đối với thao tác đạp chân côn (ngắt ly hợp): Khi đạp chân côn thì cần liên động hay còn gọi là piston thủy lực tác động vào càng nhả ly hợp

• Điều này khiến lò xo bên dưới bánh đà bị nén lại. Tạo ra áp lực đẩy đĩa ép nhả ra. Mô men không được truyền tới hộp số sẽ bị ngắt lập tức

Nguyên lý hoạt động khá đơn giản đối với những ai đã lái xe thành thạo. Đối với những người mới, cần chú ý cách đạp côn xe ô tô cho đúng. Các thao tác này đều bắt buộc trong phần thi bằng lái xe của tài xế.

Hệ thống côn xe ô tô

Côn xe ô tô có tác dụng gì?

Khi động cơ hoạt động, trục khuỷu liên tục quay. Do đó, nếu kết nối trực tiếp động cơ với cầu dẫn động thì xe sẽ luôn di chuyển. Xe không thể dừng lại khi động cơ còn hoạt động. Hay nói cách khác, giống như xe điện, xe chỉ dừng lại khi tắt máy. Điều này vô cùng bất tiện

Vì vậy, xe ô tô cần có một hệ thống trung gian giúp ngắt truyền động từ động cơ trong tình huống cần thiết. Để xe có thể tạm dừng mà không phải tắt máy hẳn. Hệ thống côn xe được chế tạo để làm điều đó. Côn xe sẽ giúp ngắt truyền động, từ động cơ để xe có thể dừng, tăng/giảm số trong khi động cơ vẫn hoạt động.

Tác dụng của côn xe

Chức năng trợ lực côn xe ô tô

Để chuyển được số thì phải nhờ tới chân côn. Côn can thiệp làm tách biệt 2 hệ truyền động ra với nhau. Khi đó xe sẽ được vào số vô cùng nhẹ nhàng.

Tầm đạp côn được giới hạn tùy vào từng nhà sản xuất. Có côn rất nặng nhưng có côn lại rất nhẹ. Bộ trợ lực côn xe đóng vai trò phân phối lực đạp côn, dựa trên cấu tạo vật lý cơ bản, lực đòn bẩy.

Các kỹ sư đã lắp đặt trợ lực côn xe. Bộ trợ lực này có chức năng giảm lực khi tác động lên chân côn. Giúp cho thao tác vào côn được nhẹ nhàng hơn, vào côn nhanh hơn. 

Chức năng trợ lực của côn xe

Cách sử dụng côn xe ô tô

Có hai kỹ thuật chính khi sử dụng côn mà người lái xe cần chú ý đó là: kỹ thuật đạp chân côn và kỹ thuật nhả chân côn.

Kỹ thuật đạp chân côn

• Bước 1: Người lái cần sử dụng chân đạp hết côn, sau đó trả xe vào số 1
• Bước 2: Dẫm nhẹ lên chân ga để tăng vòng tua lên 1.500 vòng/phút. 

Chú ý, khi đạp chân côn, phải quan sát khu vực xung quanh để tránh xảy ra va chạm. Khi muốn giảm tốc độ hoặc dừng xe, người lái nhả chân ra khỏi bàn đạp ga và nhấn chân phanh. Đến khi xe từ từ chậm lại, người điều khiển phải đè hết côn, nhấn nhẹ chân phanh để xe dừng hoàn toàn.

Kỹ thuật nhả chân côn

Tuyệt đối không được nhả chân côn đột ngột. 

• Bước 1: Người lái cần nhả chân côn từ từ trong khoảng ⅔ hành trình để cho đĩa ma sát tiếp giáp với bánh đà
• Bước 2: Nhả chân côn thêm ⅓ hành trình chân côn còn lại. Để momen xoắn có thể truyền động đến các bánh xe. Giúp xe tiếp tục di chuyển ổn định về phía trước.

Thực hiện nhả chân côn đúng cách, giúp cho động cơ vận hành êm ái. Không tạo cảm giác khó chịu, xe lăn bánh ổn định hơn.

Hướng dẫn cách sử dụng

Các vấn đề hay gặp phải về côn xe ô tô

Vì chân côn xe là bộ phận thường xuyên phải hoạt động, nên việc hư hỏng, trục trặc xảy ra là điều tất yếu. 

Một vài lỗi thường gặp

Chân côn nặng, khó để điều khiển. Nguyên nhân có thể do dầu côn xe ô tô đã lâu không được bổ sung. Hoặc đã quá thời hạn sử dụng, nên tính năng trong dầu không còn được tốt.

Khi để chân lên bàn đạp côn, cảm giác bị rung. Càng đạp sâu chân côn, bàn đạp càng rung mạnh. Đây là dấu hiệu báo rằng hệ thống côn xe gặp vấn đề. Nguyên nhân có thể do đĩa côn bị lệch, lặp sai vị trí. Xe ô tô bị trượt côn khiến bạn khó khăn trong lúc điều khiển. 

Cách khắc phục lỗi về chân côn ô tô

Bạn cần phải kiểm tra hệ thống côn xe thường xuyên, để phát hiện kịp thời các lỗi nguy hiểm. Hiện nay, việc thay côn xe ô tô khá dễ dàng, và không tốn nhiều thời gian như ngày trước. Phụ tùng ô tô ngày nay được sản xuất đầy đủ, đa dạng các mặt hàng cần thiết. 

Bạn có thể tham khảo phụ tùng Hino tại trung tâm chuyên cung cấp phụ tùng ô tô Minh Quang. Liên hệ trực tiếp được được tư vấn đặt hàng. Giá lá côn xe tải, giá phụ tùng ô tô ở mức ưu đãi cho bạn lựa chọn.

Khắc phục lỗi về côn xe

Bạn cần kiểm tra xe định kỳ để đảm bảo an toàn trong quá trình sử dụng. Côn xe ô tô là bộ phận quan trọng, cách sử dụng khá khó đối với những người bắt đầu. Mong rằng qua bài viết này, sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về những vấn đề liên quan đến côn xe.